Harm Wientjes
voorzitter thematafel Doelsturing & Bodem binnen de Praktijkaanpak Emissiearme Veehouderij en directeur bij DLV Advies.
Afbeelding
Maak kennis met...
Binnen de veehouderijadvisering heb ik door de jaren heen gewerkt aan uiteenlopende thema’s: van ruwvoerteelt en emissiearm en diervriendelijk bouwen tot mestverwaarding. De laatste jaren ligt mijn focus op emissiereductie naar bodem en water. Dat zie ik als één van de grote opgaven voor de komende periode.
Mijn betrokkenheid bij de Praktijkaanpak Emissiearme Veehouderij komt voort uit de grote uitdagingen rondom het behalen van de KRW-doelen. Ik ben ervan overtuigd dat we die doelen kunnen halen, zonder dat dit automatisch leidt tot groot opbrengstverlies. Mits we het slimmer aanpakken!
Binnen de praktijkaanpak ben ik trekker van de thematafel Doelsturing & Bodem. Daarbij werk ik samen met een breed netwerk aan partijen: iedereen waarvan wij weten dat ze actief met dit thema bezig zijn. Dat is ook nodig, want de opgave is groot. Na het stikstofslot dreigt wat mij betreft een waterslot dat Nederland verder op slot kan zetten. Dat voorkomen we alleen als alle sectoren, waaronder de landbouw, aantoonbaar schoner gaan werken.
De grootste uitdaging zit in het huidige systeem. Het steeds verder aanscherpen van middelvoorschriften draagt niet langer bij aan lagere emissies; soms werkt het zelfs averechts. Er is een systeemverandering nodig. Vanuit de thematafel begeleiden we daarom pilots waarin via metingen wordt aangetoond hoe schoon de landbouw kan werken. Die kennis gebruiken we om inzicht te krijgen in wat echt werkt en brengen we vervolgens naar beleidsmakers en wetenschappers.
In de pilots PAVEX en JUMPSTART bijvoorbeeld, meten we de belangrijkste emissieroutes binnen de stikstofkringloop op bedrijfsniveau: de stal, de meststromen en de bodem. De stal wordt realtime gemeten, meststromen worden bemonsterd en na het seizoen meten we het N-residu in de bouwvoor tot 90 cm. Wat mij trots maakt, is dat we inmiddels al vijf jaar alle percelen bemeten hebben op N-residu en daarmee enorm veel leren over hoe dit in de praktijk wel en niet te sturen is.
Als het gaat om innovatie geloof ik dat de grootste, nog onbenutte kracht ligt bij het managementpotentieel van de ondernemer. Ondernemers maken dagelijks keuzes die grote invloed hebben op emissies. Dat potentieel juist erkennen en belonen zie ik als de meest veelbelovende innovatie.
Wat mij drijft, is het streven naar een gezonde leefomgeving met behoud van voedselzekerheid. Boeren hebben de oplossingen in handen; het systeem moet dat ondersteunen in plaats van tegenwerken. De verandering die ik hoop te zien, is meer vrijheid voor ondernemers. En bij vrijheid hoort ook zeker een bepaalde mate van verantwoordelijkheid.