Circulaire mestwaarde

Circulaire mestwaarde

Met gekoppelde technieken de kracht van mest benutten

Methaan- en ammoniakemissies reduceren, en tegelijkertijd zo efficiënt mogelijk energie en warmte uit mest winnen. Deze pilot onderzoekt de effectiviteit van geschakelde technieken op emissiereductie en bedrijfsoptimalisatie. Het doel: praktisch inzicht verkrijgen in hoe mestverwerking op een circulaire, duurzame én rendabele manier voor emissiereductie kan zorgen. Het pilotbedrijf wil hiermee handvatten bieden aan andere melkveebedrijven om (toekomstige) doelen na te streven.

Roessink

Circulaire mestwaarde

Hoe gaan we dat doen?

Op het pilotbedrijf worden vier technieken gecombineerd tot één integraal systeem: het Lely Sphere-systeem in de stal, een mono-mestvergister, navergister, een meststripper en het gericht aanwenden van meststoffen op het land. Het effect van de maatregelen wordt zowel per individuele techniek als over het totale systeem gemeten.

In de stal worden emissies realtime gemonitord. Dankzij digitale registratie van weidegang kan de uitstoot nauwkeurig worden gekoppeld aan het aantal dieren in en buiten de stal. Dankzij de voorscheiding van urine en feces (verse mest gescheiden van urine) in de stal kunnen alle feces uurvers naar de vergister verpompt worden. Ook wordt, met variërende doseringsinstellingen, urine toegevoegd om de maximale biogasproductie te onderzoeken. Hierdoor ontstaat er inzicht in de optimale omvang van de vergister. Met deze kennis kunnen niet alleen investeringskosten geoptimaliseerd worden, maar ook de jaarlijkse kosten (met betrekking tot warmtegebruik voor het opwarmen van de mest).

De input (feces, urine) en output van de mono-mestvergister worden maandelijks bemonsterd, inclusief het warmtegebruik en de efficiëntie van het energiegebruik. Ook overige meststromen worden, zoals bij de meststripper, vóór en na het strippen geanalyseerd. Dit gebeurt met speciale aandacht voor stikstof- en fosfaatgehalte en warmtebenutting. Op het land worden veldmetingen uitgevoerd om de emissies en effectiviteit van de gestripte mest en urine in de praktijk te beoordelen.

Circulaire mestwaarde

Roessink

 

 

 

“De warmte die we toch al produceren, gebruiken we voor het strippen van mest. Dat maakt het proces niet alleen schoner, maar ook efficiënter.” – Ton Groot Roessink, melkveehouder

De kracht

Deze pilot maakt inzichtelijk hoe verschillende technieken individueel én in combinatie met elkaar ammoniak- en methaanemissies reduceren. De inzet is om maximale reductie te bereiken tegen zo laag mogelijke investeringen, zodat een realistische businesscase ontstaat die andere melkveehouders handvatten biedt om zelf stappen te zetten.

Binnen de integrale aanpak van dit project worden bovendien de stroom- en warmteproductie van de mono-mestvergister benut, onder meer voor het meststrippen. Deze slimme koppeling van technieken zorgt daarmee naast emissiereductie ook voor energie-efficiëntie en economische voordelen.

 

 

Circulaire mestverwerking: zo werkt het

 

In de roostervloerstal scheidt het Lely Sphere-systeem de vaste mest en urine direct bij de bron, waardoor ammoniak- en methaanemissies worden beperkt. De vaste mest met variërend gedoseerde hoeveelheden urine wordt vervolgens vergist, waarbij biogas ontstaat. De vergister is qua capaciteit afgestemd op de omvang van de veestapel en het bedrijf, zodat netcongestie wordt voorkomen en de opgewekte energie optimaal benut wordt.

 

De opgewekte warmte van de mestvergister wordt in de meststripper gebruikt om de gescheiden meststromen en urine te verwarmen en zo de stikstof eruit te halen. Doordat het fosfaatgehalte in de mest behouden blijft, kan deze effectief aangewend worden op het land.

 

 

 

 

“We willen laten zien hoe elke schakel bijdraagt, maar vooral wat het oplevert als je het hele systeem in samenhang toepast.” – Ton Groot Roessink, melkveehouder

 

 

 

Het team

De projectleiding ligt bij FarmConsult, deels in samenwerking met de melkveehouder van het pilotbedrijf in het Gelderse Baak. Voor de technische oplossingen zijn Lely (Sphere-systeem), HoSt Group met Bright Renewables (mono-mestvergister) en Farmcubes (meststripper) betrokken. Bright Renewables verzorgt bovendien de meettechniek voor methaan en mestsamenstelling. Voor de stalmetingen is TAUW aangesloten. De provincie Gelderland financiert een groot deel van het project, samen met sectorpartijen ZuivelNL en Rabobank, en het pilotbedrijf zelf.

 

 

Vervolgstappen

De nulmeting op het pilotbedrijf loopt van maart 2025 tot maart 2026. Zodra deze is afgerond start de nieuwe fase, waarin het effect van alle toegepaste technieken een jaar lang wordt gemeten. Na afloop van dit meetjaar volgt een rapport, dat inzicht geeft in de effectiviteit van de toegepaste technieken. Deze resultaten kunnen veehouders inzicht bieden in welke keuzes zij zelf kunnen maken, op basis van hun eigen situatie en doelen. Nadat er in deze pilot feitelijke data zijn verzameld, is het ontwikkelen van juridische borging voor de technieken een logische vervolgstap op weg naar vergunningverlening of beleidsaanpassingen.