GroeneWoud Gas

GroeneWoud Gas

Circulair systeem voor collectieve mono-mestvergisting

Eén locatie, waarop dagverse mest van achttien melkveehouders collectief vergist, verwerkt en verwaard wordt. Het gebeurt bij GroeneWoud Gas. In deze pilot wordt gewerkt aan een meet- en borgingsaanpak die dit type verwerkingslocaties vergunbaar kan maken. Het doel: een rekenmodel ontwikkelen dat de daadwerkelijk gerealiseerde emissiereductie laat zien, en daarmee ook op vergelijkbare locaties in vergunningstrajecten toepasbaar is. Ook wordt er via metingen gekeken naar optimalisatie van de bestaande technieken.

Groenewoud

GroeneWoud Gas

Hoe gaan we dat doen?

Stap één van het ontwikkelen van een meetprotocol is meten hoeveel emissiereductie deze oplossing daadwerkelijk realiseert. Daarvoor wordt het ammoniumgehalte op twee momenten gemeten: in de mest die bij de veehouder wordt opgehaald, en van de mest die ná verwerking door GroeneWoud Gas wordt teruggeleverd. Door die twee stromen met elkaar te vergelijken ontstaat een helder beeld van hoeveel ammoniak daadwerkelijk wordt vastgelegd en dus níet vrijkomt. Om de resultaten uit deze mestanalyses te valideren, worden ze gecontroleerd met stalmetingen bij de deelnemende melkveehouders. 

GroeneWoud Gas

 

 

 

“De kracht zit in de kringloop: melkveehouders leveren mest, en krijgen er emissiereductie én hoogwaardige meststoffen voor terug.” – Klaas de Jong, projectleider

Deze metingen kunnen aantonen dat de gerealiseerde emissiereductie uit de mestmetingen ook daadwerkelijk in de praktijk optreden. Door de combinatie van mestanalyse en stalmetingen ontstaat een robuuste, controleerbare methode die later mogelijk kan worden teruggebracht tot enkel mestmetingen. De borging wordt verder versterkt door een nauwe koppeling met de KringloopWijzer, waardoor alle mineralenstromen volledig en transparant inzichtelijk worden gemaakt. Met deze datalaag kan bovendien een steeds sterker rekenmodel worden ontwikkeld dat uiteindelijk breed toepasbaar is binnen de sector.

Om de installatie verder te verbeteren wordt er onder meer gekeken naar het optimaliseren van de warmteterugwinning uit de stikstofstripper, en wordt er gewerkt aan het toevoegen van een extra tank en het mogelijk vervloeien van CO₂ als grondstof voor de glastuinbouw.

 

 

De kracht

GroeneWoud Gas laat zien hoe een circulaire keten niet alleen emissies kan reduceren, maar ook nieuwe waarde creëert voor de veehouder. De verse mest die bij hen wordt opgehaald, keert gereduceerd terug als hoogwaardige ReNure-meststof. Daarnaast profiteert de veehouder mee van het groengas dat GroeneWoud Gas uit diezelfde mest produceert. Dit gas wordt op het lokale aardgasnet ingevoerd. Bovendien zorgt de logistieke cyclus, waarin aanvoer en afvoer slim zijn gecombineerd, voor minder transportbewegingen en daarmee lagere kosten. Door alle uitdagingen binnen mestverwerking van A tot Z mee te nemen, is dit project zowel in circulariteit als financieel interessant voor veehouders.

 

 

 

“We willen de totale reductie wetenschappelijk kunnen onderbouwen, van de stal tot en met het uitrijden van de mest.” – Klaas de Jong, projectleider

 

 

 

De kennis die in de pilot wordt opgedaan, wil men actief delen in een fysiek kenniscentrum op de locatie van GroeneWoud Gas. Hier kunnen beleidsmakers, sectorpartijen en veehouders samenkomen om kennis te delen. Hiermee hoopt de pilot bij te dragen aan de versnelde uitrol van dit type mestverwerkingslocaties. 

 

 

GroeneWoud Gas: Zo werkt het 

Achttien melkveehouders leveren verse mest aan GroeneWoud Gas, waar jaarlijks circa 45.000 ton mest wordt vergist. Die mest wordt dagvers opgehaald om de biogasopbrengst zo hoog mogelijk te houden en emissievorming te beperken. Het organische materiaal wordt omgezet in biogas en opgewerkt tot groengas.

Na vergisting wordt de mest gescheiden in een dunne en een dikke fractie. De dunne fractie gaat naar de stikstofstripper waar ammoniak met zuur wordt uitgewassen, wat resulteert in ammoniumsulfaat dat als kunstmestvervanger teruggaat naar de veehouder. De dikke fractie wordt verder verwerkt tot onder meer veenvervangers of plaatmateriaal, zodat er geen reststroom overblijft. Zo ontstaat een volledig circulair systeem waarin mest optimaal wordt benut en emissies stevig worden teruggedrongen.

Met deze werkwijze hoopt men op bedrijfsniveau een ammoniakreductie van 50 tot 70% te realiseren. Voor methaanreductie is het doel 90%.

Het team

GroeneWoud Gas realiseert en exploiteert de centrale vergistingslocatie in Sint-Oedenrode, waar de mest van de achttien deelnemende melkveehouders wordt verwerkt. Vanuit Ekwadraat is Klaas de Jong betrokken als projectleider. Wageningen University & Research werkt aan een rekenmodel dat aansluit op de KringloopWijzer. TAUW verzorgt de metingen in de stallen, terwijl Soenhamer de automatisering van de mestanalyses ontwikkelt. Voor het optimaliseren van de warmteterugwinning uit de stikstofstripper is FarmCubes betrokken. 

Het project wordt mede gefinancierd door Rabobank, ZuivelNL en de provincie Noord-Brabant, onder meer via het subsidietraject “Meten is Weten” voor de stalmetingen. De provincie speelt daarnaast een rol in de vergunningsverlening.

Vervolgstappen

In de eerste helft van 2026 staat de projectvoorbereiding centraal, waaronder het installeren van meetapparatuur in vier stallen en het opstellen en uitvoeren van het meetplan. Zodra de vergunning en cofinanciering rond zijn, kan de pilot starten en krijgt het project een looptijd van drie jaar, waarbij in het eerste jaar het kenniscentrum wordt ingericht en de installatie wordt gebouwd die CO₂ kan opvangen en kan leveren als grondstof aan de glastuinbouw. Daarna volgen twee volledige jaren van meting en borging. Aan het einde van de looptijd ligt er een gevalideerd emissiereductieprotocol dat als basis kan dienen voor vergunningverlening op andere locaties.