Eindnotitie: "Wat kan wel"

Gepresenteerd op het slotsymposium van 19 maart 2026.

Op weg naar een toekomstbestendige veehouderij. Dat vraagt om verbeteren en vernieuwen. Van veel partijen en op meerdere fronten. Door innovatie, bijvoorbeeld op het gebied van emissiereductie. En door beweging te brengen in het stikstofvraagstuk in Nederland.

De Praktijkaanpak Emissiearme Veehouderij heeft bewogen jaren gekend. In dit document blikken we terug op wat we de afgelopen jaren zijn tegengekomen. We schetsen de aanloop, laten de resultaten en ontwikkelingen van de afgelopen twee jaar de revue passeren en kijken ook vooruit.

Een reflectie op de vraag of we een beweging op gang hebben gebracht en wat er nodig is om de weg naar een emissiearme veehouderij in Nederland op gang te houden.

De Praktijkaanpak is gepositioneerd als schakel tussen praktijk (‘wat kan er bij boeren met innovaties?’)
en beleid van met name Provincies en het Rijk. (‘Wat is er nodig om met elkaar uit de stikstofproblemen
te komen?’). Het uitvoerende consortium bestond uit een relevante mix van experts: praktijkkennis
van DLV Advies, specialistische kennis van mestverwerking via Ekwadraat/Referm, juridische
expertise van KokxDeVoogd, de communicatiekracht van Imagro en het programmamanagement met
het al bestaande netwerk vanuit de Versnellingsaanpak van de Zandprovincies via Buck Consultants
International. Door deze samenwerking van expertises zijn er nieuwe inzichten ontstaan in doelsturing
en mogelijke sleutels ontwikkeld om van het stikstofslot te komen met praktijkpilots als basis en in
samenwerking en samenspraak met provincies en de veehouderijsectoren.

De omstandigheden waarmee zowel boeren als beleidsmakers mee te maken kregen, en daarmee
ook de Praktijkaanpak, waren echter ook in beweging; soms onduidelijk of veranderend. Om koers
te houden hebben we ons in de afgelopen jaren steeds ingezet voor ‘wat kan wel’ met het vizier op
emissiereductie in de praktijk om daarmee praktijkpilots toch van de grond te krijgen en verbindingen
te leggen tussen praktijk met beleid, met name in de regio’s.

Download de notitie

Notitie